در سالهای اخیر، توسعه و پیادهسازی سامانه مودیان مالیاتی در ایران، گام مهمی در راستای شفافسازی و بهبود فرآیندهای مالیاتی بوده است. یکی از گروههای حرفهای که بهطور ویژه تحت تأثیر این تغییرات قرار گرفتهاند، وکلا هستند. وکلا به عنوان یکی از گروههای اقتصادی، موظف به صدور صورتحساب الکترونیکی برای خدمات خود از طریق سامانه مودیان هستند. این امر نهتنها به شفافیت در معاملات آنها کمک میکند، بلکه باعث تسهیل در روند جمعآوری مالیات میشود.
آیا وکلا مشمول سامانه مؤدیان هستند؟
بله.
بر اساس قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، وکلا جزو مشاغل مشمول ثبت و ارسال صورتحساب الکترونیکی هستند و باید اطلاعات مالیاتی و درآمدی خود را مطابق ضوابط سازمان امور مالیاتی ثبت کنند.
این الزام با هدف:
- شفافسازی درآمدها
- کاهش اختلافات مالیاتی
- تسهیل فرآیند رسیدگی مالیاتی
- جلوگیری از فرار مالیاتی
ایجاد شده است.
عدم انجام این تکالیف میتواند منجر به جرایم مالیاتی و محدودیتهای قانونی برای وکلا شود.
چرا وکلا باید صورتحساب الکترونیکی صادر کنند؟
سیستم قبلی: محاسبه مالیات بر اساس تمبر مالیاتی
پیش از این، مالیات وکلای دادگستری بر اساس تعداد تمبرهای مالیاتی زدهشده در دفترچه یا ثبتشده در سیستم الکترونیک قوه قضاییه محاسبه میشد. این روش با ضرب مبلغ تمبر در عدد ۲۰، درآمد سالیانه وکیل را تخمین میزد. اما این روش با واقعیت درآمد وکلا فاصله زیادی داشت و پرداخت مالیات وکلا را با چالشهای جدی مواجه میکرد.
تصویب قانون پایانههای فروشگاهی
با تصویب قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان در سال ۱۳۹۸، سیستم جدیدی معرفی شد که بر اساس ثبت دقیقتر درآمدها عمل میکند.
فراخوان مرحله چهارم سامانه مؤدیان برای ثبتنام و صدور صورتحساب الکترونیکی از تاریخ 1 دیماه 1402 آغاز شد. در این مرحله، مشاغل مختلفی مانند وکلا، پزشکان و دیگر گروهها ملزم به ثبتنام در سامانه مودیان و صدور صورتحسابهای الکترونیکی شدند.
وکلا نیز باید مطابق با این قانون در سامانه مودیان ثبتنام کرده و صورتحسابهای الکترونیکی را صادر کنند.
این تغییر در ابتدا نگرانیهایی را برای جامعه وکلا ایجاد کرد اما خوشبختانه، پس از مذاکرات کانون وکلای دادگستری با سازمان امور مالیاتی، راهحل مناسبی پیدا شد.
مالیات وکلای دادگستری چگونه محاسبه میشود؟
مالیات وکلا بر اساس درآمد حاصل از خدمات حقوقی و حقالوکاله محاسبه میشود.
در حال حاضر اطلاعات درآمدی وکلا از طریق صورتحسابهای ثبتشده، اظهارنامه مالیاتی و اطلاعات سامانههای مالیاتی بررسی میشود.
بهصورت کلی، مالیات وکلای دادگستری شامل موارد زیر است:
- مالیات بر درآمد
- مالیات بر ارزش افزوده (در صورت مشمول بودن)
- تکالیف مربوط به سامانه مؤدیان
- ثبت و ارسال صورتحساب الکترونیکی
نحوه صدور صورتحساب الکترونیکی برای وکلا
وکلا نیز مانند سایر مؤدیان مالیاتی موظف به ثبت نام و تکمیل اطلاعات خود در سامانه مودیان و صدور صورتحسابهای الکترونیکی میباشند. مهمترین نکات مربوط به این الزام عبارتند از:
ثبتنام در سامانه مودیان
تمام وکلا برای انجام فعالیت حرفهای خود، باید پرونده مالیاتی فعال داشته باشند.
مراحل تشکیل پرونده مالیاتی وکلا
- ورود به سامانه سازمان امور مالیاتی
- انجام پیش ثبت نام مالیاتی وکلا
- ثبت اطلاعات هویتی و شغلی
- دریافت کد رهگیری مالیاتی
- تکمیل اطلاعات پرونده
- دریافت دسترسی سامانه مالیاتی
پس از تکمیل این مراحل، وکیل میتواند فرآیند ثبت صورتحساب الکترونیکی را انجام دهد.
ثبت صورتحساب الکترونیکی
وکلا برای ثبت صورتحساب الکترونیکی دو مسیر اصلی دارند:
1. ثبت و ارسال مستقیم توسط خود وکیل
در این روش، وکیل باید:
- شناسه یکتای حافظه مالیاتی دریافت کند.
- امضای الکترونیکی داشته باشد.
- صورتحسابها را رمزگذاری و امضا کند.
- اطلاعات را مستقیماً از طریق سامانه ارسال صورتحساب حق الوکاله به سامانه مؤدیان ارسال نماید.
این روش معمولاً نیازمند آشنایی فنی بیشتری با سامانه مؤدیان است.
2. ارسال از طریق شرکت معتمد مالیاتی
در این روش، شرکت معتمد مالیاتی فرآیند ارسال صورتحساب را انجام میدهد و وکیل بدون درگیری با مسائل فنی، میتواند صورتحسابهای خود را ثبت و ارسال کند.
مزایای این روش:
- عدم نیاز به دانش فنی پیچیده
- سادهتر شدن فرآیند ارسال
- کاهش خطا در ثبت اطلاعات
- پشتیبانی تخصصی
- تسریع در ثبت صورتحسابها
بسیاری از وکلا برای کاهش پیچیدگیهای سامانه مؤدیان، از شرکتهای معتمد مالیاتی استفاده میکنند.
برای ثبت صورتحساب از طریق سامانه کیسان، باید ابتدا اقدام به انتخاب شرکت معتمد کیسان و دریافت شناسه یکتای حافظه مالیاتی نمایید و بعد از ایجاد و تکمیل حساب کاربری خود در کیسان، اطلاعات پایه را ثبت کنید و در نهایت اقدام به ثبت صورتحساب نمایید.
مشاهده راهنمای کامل ثبت صورتحساب
ثبت صحیح اظهارنامه مالیاتی
وکلا باید هر ساله اظهارنامه مالیاتی خود را تکمیل نموده و مالیات خود را پرداخت کنند. این فرآیند باید بهطور دقیق و بر اساس اطلاعات ثبتشده در سامانه مودیان انجام شود.
پرداخت مالیات بر ارزش افزوده
وکلا موظف به محاسبه و دریافت مالیات بر ارزش افزوده از مشتریان خود هستند و باید این مبلغ را بهطور منظم از طریق صدور صورتحساب الکترونیکی و ثبت اطلاعات فروش در سامانه مودیان به سازمان امور مالیاتی پرداخت کنند. در صورتی که نرخ مالیات بر ارزش افزوده خدمات ارائه شده صفر باشد، نیازی به دریافت مالیات نبوده و وکلا نیز نباید مبلغی را به سازمان پرداخت کنند.
پاسخگویی به فراخوان
در صورت عدم انجام فرآیند ثبتنام و صدور صورتحسابهای الکترونیکی، وکلا ممکن است با جریمههای مالیاتی مواجه شوند. بنابراین، وکلا باید نسبت به انجام تکالیف خود در مهلتهای تعیینشده توجه ویژهای نمایند.
این الزام، بهویژه در مرحله چهارم فراخوان، برای حفظ نظم و انضباط در نظام مالیاتی و جلوگیری از تخلفات مالیاتی وکلا ضروری است.
سامانه مالیاتی وکلا چیست؟
سامانه مالیاتی وکلا، بستری الکترونیکی برای ثبت اطلاعات مالیاتی، صدور صورتحساب الکترونیکی حقالوکاله و مدیریت تکالیف مالیاتی وکلای دادگستری است.
پس از اجرای قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مؤدیان، وکلا نیز مانند سایر صاحبان مشاغل، مشمول ثبت اطلاعات مالیاتی و صدور صورتحساب الکترونیکی شدند. به همین دلیل، سامانه صدور صورتحساب الکترونیکی حقالوکاله و خدمات حقوقی به آدرس
tax.pgpal.ir راهاندازی شد تا وکلا بتوانند اطلاعات قراردادها و حقالوکالههای خود را در آن ثبت و مدیریت کنند.
وکلای دادگستری میتوانند از طریق این سامانه:
- اطلاعات قراردادهای حقوقی را ثبت کنند.
- صورتحساب الکترونیکی صادر کنند.
- اطلاعات حقالوکاله را مدیریت کنند.
- سوابق صورتحسابها را مشاهده کنند.
ثبتنام در سامانه مالیاتی وکلا
گام ۱: به آدرس tax.pgpal.ir بروید

گام ۲: در صفحه اصلی، اطلاعات زیر را وارد کنید:
- شماره تلفن همراه
- کد ملی
- کد امنیتی (تصویر)
گام ۳: روی دکمه “ورود به سامانه” کلیک کنید.
گام ۴: در صفحه بعد، اطلاعات زیر را وارد کنید:
- شماره پیگیری ثبتنام مودی مالیاتی (همان کد رهگیری دریافتی از سازمان امور مالیاتی)
- کد پستی (باید با اطلاعات ثبتشده در سامانه مالیاتی یکسان باشد)
- شماره شبا
نکته مهم: تمامی اطلاعات وارد شده باید دقیقاً مطابق با اطلاعات ثبتشده در پرونده مالیاتی شما در سازمان امور مالیاتی باشد.
گام ۵: پس از تأیید اطلاعات، به درگاه پرداخت هدایت میشوید. حق عضویت سالانه به مبلغ ۱۰۹,۰۰۰ ریال (حدود ۱۰ هزار تومان) را پرداخت کنید.
گام ۶: پس از پرداخت موفق، پیام تأیید ثبتنام نمایش داده میشود. اکنون میتوانید با اسکن بارکد یا کلیک روی لینک مربوطه، وارد پنل کاربری خود شوید.
گام ۷: برای ورود اولیه، کد تأیید به شماره همراه شما ارسال میشود. این کد را وارد کنید تا وارد سامانه شوید.
جریمههای عدم ثبت صورتحساب
در صورتی که وکلا صورتحساب الکترونیکی خود را ثبت نکرده و یا آن را بهموقع ارسال نکنند، ممکن است مشمول جریمههای مالیاتی شوند. جریمهها بهویژه برای عدم صدور صورتحسابهای الکترونیکی در سامانه مودیان سنگین است.

ثبت صورتحساب وکالت در سامانه مودیان
ثبتنام در سامانه مودیان
وکلا ابتدا باید در سامانه مودیان ثبتنام کنند. این فرایند شامل ثبت اطلاعات پایه مانند نام، کد ملی، نوع فعالیت و اطلاعات مالیاتی است. پس از تکمیل ثبتنام، دسترسی به داشبورد مالیاتی فراهم میشود.
صدور صورتحساب الکترونیکی
پس از ثبتنام، وکیل موظف است برای هر یک از خدمات خود، صورتحساب الکترونیکی صادر کند. این صورتحساب باید شامل اطلاعات مربوط به مبلغ حقالوکاله، جزئیات خدمات ارائهشده و سایر موارد مرتبط با قرارداد باشد.
اطلاعات موردنیاز در صورتحساب
صورتحسابهای وکالت باید بهطور دقیق شامل موارد زیر باشد:
- نام و مشخصات وکیل
- شناسه ملی یا کد اقتصادی وکیل
- مبلغ حقالوکاله
- تاریخ صدور صورتحساب
- توضیحات مربوط به خدمات انجامشده
ارسال صورتحساب به سامانه
پس از تکمیل صورتحساب، باید آن را به سامانه مودیان ارسال کرد. سامانه پس از بررسی اطلاعات، صورتحساب را ثبت کرده و تاییدیهای برای وکیل صادر میکند.
- جهت ارسال صورتحساب به سامانه مودیان مالیاتی، دو روش وجود دارد:
- روش ارسال مستقیم: معمولا از طریق نرمافزارهای حسابداری یا نرمافزارهای واسط ارسال صورتحساب انجام شده و نیاز به دریافت کلید عمومی و خصوصی دارد.
- ارسال از طریق شرکتهای معتمدمالیاتی: شرکتهای معتمد مالیاتی مسئولیت ارسال اطلاعات صحیح براساس الگوی سازمان امورمالیاتی را دارند؛ بنابراین اطلاعات صورتحساب به صورت بی نقص ارسال میشود و نقش مهمی در صدور اظهارنامه پیشفرض ایفا میکند. همچنین، مسئولیت عدم ارسال صورتحساب به سامانه مودیان نیز به عهده شرکت معتمد بوده و جریمهای مشمول مودی نخواهد بود.
- جهت ارسال صورتحساب به سامانه مودیان مالیاتی، دو روش وجود دارد:
همان طور که می دانید پزشکان هم مانند وکلا جزو مشمولین پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان هستند و سال 1402 پزشکان موظف به ارسال صورتحساب الکترونیکی هستند. که البته این موضوع چالش های زیادی را برای پزشکان ایجاد کرد که شرکت کیسان این چالش هارا برطرف نموده و به ساده ترین شکل ممکن نحوه ارسال صورتحساب پزشکان را در وبلاگ خود توضیح داده است.
ثبت اطلاعات مالیات بر ارزش افزوده (مالیات و عوارض)
در صورتی که خدمات وکالتی مشمول مالیات بر ارزش افزوده باشد، باید مبلغ مالیات بر ارزش افزوده به صورتحساب اضافه شود و به سازمان امور مالیاتی پرداخت گردد. وکلا باید در هنگام صدور صورتحساب، این مالیات را نیز بهطور دقیق محاسبه و درج کنند.
نحوه محاسبه مالیات بر اساس صورتحسابهای وکالت
مراحل کلی محاسبه مالیات به شرح زیر است:
جمعبندی درآمدها
مجموع مبالغ ثبتشده در صورتحسابهای الکترونیکی صادرشده طی دوره مالیاتی.
کسر هزینهها و معافیتها
هزینههای قابلقبول مالیاتی و معافیتهای قانونی (مانند معافیت ماده 101 قانون مالیاتهای مستقیم) از مجموع درآمد کسر میشود.
محاسبه مالیات بر اساس نرخ پلکانی
درآمد مشمول مالیات بر اساس نرخ پلکانی مالیات (ماده 131 قانون مالیاتهای مستقیم) محاسبه میشود. این نرخ برای درآمدهای مختلف متفاوت است.
اجرای قوانین مالیاتی جدید و الزام وکلا به صدور صورتحسابهای الکترونیکی در سامانه مودیان، گامی مهم در جهت شفافیت مالی، جلوگیری از فرار مالیاتی و تسهیل فرایندهای مالیاتی در ایران است. وکلا به عنوان یکی از گروههای حرفهای اصلی، با رعایت این قوانین، علاوه بر انجام تکالیف قانونی خود، به بهبود نظم مالیاتی کشور کمک میکنند. ثبت صحیح و بهموقع صورتحسابهای الکترونیکی، نه تنها مانع از جریمههای مالیاتی میشود، بلکه امکان مدیریت بهتر امور مالی و تسریع در فرایندهای اظهارنامه را برای این گروه فراهم میکند و باید یکی از روشهای ارسال صورتحساب به سامانه مودیان را انتخاب نمایند.
سوالات متداول
1. چرا وکلا باید در سامانه مودیان ثبتنام کنند؟
وکلا باید برای شفافیت در معاملات مالی، کاهش فرار مالیاتی و انجام تکالیف قانونی، در سامانه مودیان ثبتنام و صورتحسابهای الکترونیکی صادر کنند.
2. چه اطلاعاتی باید در صورتحسابهای وکالت درج شود؟
اطلاعات شامل نام و مشخصات وکیل، شناسه ملی، مبلغ حقالوکاله، تاریخ صدور و جزئیات خدمات ارائهشده باید در صورتحساب درج شود.
3. جریمههای عدم ثبت صورتحساب چیست؟
در صورت عدم ثبت صورتحساب الکترونیکی، وکلا مشمول جریمههای مالیاتی سنگینی خواهند شد.
4. آیا تمامی خدمات وکالتی مشمول مالیات بر ارزش افزوده هستند؟
مشمول یا معاف بودن خدمات توسط سازمان امورمالیاتی تعیین میشود و براساس نرخ ثبت شده برای هر خدمت، در صورتحساب ثبت میگردد اما مشمول پرداخت مالیات برارزش افزوده مسئلهی دیگری است که براساس میزان درآمد تعیین شده در هرسال و فراخوانهای اعلامی صورت میگیرد.
5. چگونه میتوان از جریمههای مالیاتی جلوگیری کرد؟
با ثبت بهموقع صورتحسابها، استفاده از نرمافزارهای مالیاتی معتبر و همکاری با شرکتهای معتمد مالیاتی، میتوان از جریمهها جلوگیری کرد.
6.آیا وکلا باید دستگاه کارتخوان نصب کنند؟
خیر. وکلایی که در سامانه مالیاتی وکلای دادگستری (tax.pgpal.ir) ثبتنام کرده و بهطور منظم صورتحساب الکترونیکی صادر میکنند، از نصب دستگاه کارتخوان معاف هستند.
7.چه اطلاعاتی باید در صورتحسابهای وکالت درج شود؟
نام و مشخصات وکیل، شناسه ملی یا کد اقتصادی، کد ملی موکل، مبلغ حقالوکاله، تاریخ صدور، شماره قرارداد و توضیحات مربوط به خدمات ارائهشده.
8.آیا کارآموزان وکالت هم باید ثبتنام کنند؟
بله. تمامی وکلای دادگستری اعم از وکیل پایه یک و کارآموزان موظف به ثبتنام و صدور صورتحساب الکترونیکی هستند.
6 پاسخ
سلام. اولین بار است که من می خوانم وکلا مشمول تکلیف به اخذ و تادیه مالیات بر ارزش افزوده هستند. موسسات حقوقی این تکلیف را دارند اما وکلای حقیقی هنوز مشمول این تکلیف نشده اند. لطفا مبنای مطلبی که درج شده است را بفرمایید یا آن را اصلاح کنید.
با سلام و احترام
براساس اطلاعیه سازمان امور مالیاتی کشور در دی ماه سال گذشته چهار گروه از مودیان فارغ از تراکنش های بانکی مشمول اجرای قانون پایانه های فروشگاهی می باشند؛ پزشکان، وکلا، صنف طلا و فروشندگان مواد معدنی از ابتدای دی ماه سال گذشته مشمول اجرای تکالیف سامانه مودیان هستند.
براساس تصویر منتشرشده در سابیت سازمان امورمالیاتی نیز این دسته از مودیان قابل رویت هستند.
https://www.intamedia.ir/ilam/news/%D9%85%D8%B4%D9%85%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B5%D8%AF%D9%88%D8%B1-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%AA%D8%B1%D9%88%D9%86%DB%8C%DA%A9%DB%8C
با سلام و احترام، سپاس فراوان از پاسخگویی شما. لینکی که گذاشته اید مربوط به شمول صدور صورتحساب به صورت الکترونیک است اما به موضوع شمول مالیات بر ارزش افزوده بر خدمات حقوقی اشاره ای ندارد.
باسلام و احترام
باتوجه به موردی که درباره تکلیف مودیان این صنف فرمودید، راهنمای سازمان امورمالیاتی ارسال شد. باتوجه به این راهنما، تمامی اشخاص نامبرده، بدون درنظرگرفتن میزان فروش و درآمد مکلف هستند صورتحساب الکترونیکی مربوط به ارائه خدمات یا فروش کالای خود ثبت نمایند.
اما مشمول یا معاف بودن خدمات براساس نرخی است که از سمت سازمان امورمالیاتی تعیین شده و در سایت stuffid.tax.gov.ir قرار میگیرد. درصورتی که شخص حقیقی هستید که مشمول و مکلف به صدور و ثبت صورتحساب الکترونیکی است اما مشمول پرداخت مالیات بر ارزش افزوده نیست، تمامی کالا و خدماتی که در صورتحساب خود ثبت میکنید باید با نرخ مالیات 0 ارسال شوند.
درصورت نیاز، لطف کنید توضیحات یا جزئیات را بفرمایید تا راهنمایی صحیح را خدمت شما اعلام کنم.
با سلام
وکلا طبق چه فراخوانی از سوی سازمان امور مالیاتی مالیات بر در آمد ارزش افزوده شده اند که بخواهند آن را در قالب صورتحساب از مشتریان خود مطالبه کنند.
با سلام و احترام
براساس فراخوانی که در زمستان سال 1402 توسط سازمان اعلام شد، یکی از حوزههای اعلام شده مربوط به وکلا و مشاورین خانواده بوده که بدون درنظر داشتن میزان درآمد ملزم به ثبت صورتحساب الکترونیکی هستند.
مشاهده فراخوان
باتشکر